[~]

XSS (Cross-Site Scripting) چیست؟!

XSS یا Cross-Site Scripting یکی از رایج‌ترین و خطرناک‌ترین آسیب‌پذیری‌های امنیتی در وب‌سایت‌ها و برنامه‌های تحت وب است. این نوع حمله به مهاجم این امکان را می‌دهد که کدهای مخرب را در صفحات وبی که کاربران به آن‌ها دسترسی دارند، اجرا کند. این مقاله به بررسی مفهوم XSS، انواع آن، روش‌های جلوگیری و بهترین شیوه‌های امنیتی می‌پردازد.

مفهوم XSS

XSS به معنای “اجرای اسکریپت در سایت‌های مختلف” است. این آسیب‌پذیری زمانی رخ می‌دهد که یک وب‌سایت ورودی‌های کاربر را بدون اعتبارسنجی و پاک‌سازی مناسب پردازش کند. در این حالت، مهاجم می‌تواند کدهای جاوااسکریپت را به وب‌سایت تزریق کند و این کدها در مرورگر کاربر اجرا می‌شوند.

انواع XSS

XSS به سه نوع اصلی تقسیم می‌شود:

  1. XSS ذخیره‌شده (Stored XSS): در این نوع حمله، کد مخرب در سرور ذخیره می‌شود و هر بار که کاربر به صفحه‌ای که این کد در آن قرار دارد، دسترسی پیدا کند، کد اجرا می‌شود. این نوع XSS معمولاً در نظرات، پروفایل‌های کاربری یا هر جایی که داده‌ها ذخیره می‌شوند، رخ می‌دهد.

  2. XSS بازتابی (Reflected XSS): در این نوع، کد مخرب به صورت فوری و در پاسخ به درخواست کاربر اجرا می‌شود. به عنوان مثال، اگر یک کاربر بر روی یک لینک مخرب کلیک کند و کد در URL قرار داشته باشد، این کد در پاسخ سرور به کاربر بازتاب می‌شود و اجرا می‌گردد.

  3. DOM-based XSS: در این نوع، آسیب‌پذیری در سمت کلاینت و در کد جاوااسکریپت موجود در صفحه وب وجود دارد. این نوع XSS معمولاً به دلیل عدم اعتبارسنجی ورودی‌ها در کدهای جاوااسکریپت رخ می‌دهد.

روش‌های جلوگیری از XSS

برای جلوگیری از حملات XSS، می‌توان از روش‌های زیر استفاده کرد:

  1. اعتبارسنجی و پاک‌سازی ورودی‌ها: تمامی ورودی‌های کاربر باید به دقت اعتبارسنجی و پاک‌سازی شوند. این شامل حذف یا کدگذاری کاراکترهای خاص مانند <>& و " است.

  2. استفاده از CSP (Content Security Policy): CSP یک لایه امنیتی اضافی است که به وب‌سایت‌ها اجازه می‌دهد تا منابع مجاز را مشخص کنند و از بارگذاری محتوای مخرب جلوگیری کنند.

  3. اجتناب از استفاده از eval() و similar functions: استفاده از توابعی مانند eval() که کدهای جاوااسکریپت را اجرا می‌کنند، باید به حداقل برسد.

  4. استفاده از HTTPOnly و Secure flags: با تنظیم این پرچم‌ها برای کوکی‌ها، می‌توان از دسترسی جاوااسکریپت به کوکی‌ها جلوگیری کرد.

نتیجه‌گیری
XSS یکی از آسیب‌پذیری‌های جدی در دنیای وب است که می‌تواند عواقب خطرناکی برای کاربران و وب‌سایت‌ها داشته باشد. با پیروی از بهترین شیوه‌های امنیتی و استفاده از ابزارهای مناسب، می‌توان از این نوع حملات جلوگیری کرد و امنیت وب‌سایت‌ها را افزایش داد. آگاهی از این آسیب‌پذیری و روش‌های مقابله با آن برای توسعه‌دهندگان و مدیران وب‌سایت‌ها ضروری است.